De vloerverwarmingverdeler: het hart van de installatie uitgelegd
Vraag de gratis checklist aanVloerverwarming verdeler
Kom je de term verdeler tegen en vraag je je af wat dat kastje met al die buisjes nu precies doet? De verdeler is het hart van je vloerverwarming: hij verdeelt het warme water van je warmtebron over alle kringen in huis en verzamelt het afgekoelde water weer om het terug te sturen. Het voordeel van begrijpen wat erop zit, is dat je je installatie kunt volgen, controleren en later goed laten inregelen. In dit kennisartikel lees je uit welke onderdelen een verdeler bestaat, wat elk onderdeel doet, wanneer je een menggroep nodig hebt en hoeveel kringen op een verdeler passen.
Wat de verdeler doet
Alle kringen van je vloerverwarming beginnen en eindigen bij de verdeler. Het warme water komt binnen van de warmtepomp of ketel, wordt over de kringen verdeeld en gaat door de vloer van elke kamer. Onderweg geeft het zijn warmte af, koelt het af en komt het afgekoeld terug op de verdeler, die het weer naar de warmtebron stuurt. De verdeler is dus tegelijk verdeelpunt, verzamelpunt en de plek waar je per kring regelt hoeveel water er stroomt. Zonder een goede verdeler kun je de kringen niet in balans brengen.
De onderdelen van een verdeler op een rij
Een verdeler lijkt ingewikkeld, maar bestaat uit een handvol vaste onderdelen met elk een eigen taak.
| Onderdeel | Functie | Waar je op let |
|---|---|---|
| Aanvoerbalk | verdeelt het warme water over de kringen | genoeg aansluitingen voor je kringen |
| Retourbalk | verzamelt het afgekoelde water | flowmeters of afsluiters aanwezig |
| Flowmeter | toont en begrenst het debiet per kring | schaal in liter per minuut |
| Thermische actuator | opent of sluit een kring op de thermostaat | past bij je regeling in volt |
| Ontluchter | laat lucht uit het systeem | boven op de balken bereikbaar |
| Menggroep | mengt de aanvoer tot de juiste temperatuur | nodig bij een hete warmtebron |
Aanvoer- en retourbalk
De verdeler heeft twee balken boven elkaar. De aanvoerbalk krijgt het warme water binnen en verdeelt het over de kringen; de retourbalk vangt het afgekoelde water op. Elke kring is met beide balken verbonden: hij vertrekt aan de aanvoer en komt terug op de retour. Op een van de twee balken, meestal de aanvoer, zitten de flowmeters waarmee je het debiet regelt. Op de andere balk zitten de afsluiters met de actuatoren die een kring open- en dichtzetten op vraag van de thermostaat.
Flowmeters, afsluiters en actuatoren
De flowmeter is het doorzichtige buisje met een vlotter dat aangeeft hoeveel liter per minuut er door een kring loopt. Daarmee stel je bij het inregelen het debiet in. De afsluiter aan de andere kant kan de kring helemaal openen of sluiten. Daarop zit vaak een thermische actuator: een klein elektrisch kopje dat op signaal van de kamerthermostaat de kring opent als de ruimte warmte vraagt en sluit als de gewenste temperatuur is bereikt. Zo verwarmt elke ruimte apart, gestuurd door zijn eigen thermostaat. Hoe je met de flowmeters de balans zet, werken we uit op de pagina over inregelen.
De menggroep en de pomp
Of je een menggroep nodig hebt, hangt af van je warmtebron. Een warmtepomp levert het water vaak al op de lage temperatuur die vloerverwarming wil, en dan kan de verdeler rechtstreeks worden gevoed. Een cv-ketel of een gedeelde installatie stuurt het water veel heter, en dan zet je er een menggroep voor. Die mengt heet aanvoerwater met koeler retourwater tot de juiste vloerverwarmingtemperatuur, zodat je vloer niet te warm wordt. In de menggroep zit meestal ook de circulatiepomp die het water rondpompt en een thermostaatkop of regeling die de mengtemperatuur bewaakt.
Hoeveel kringen op een verdeler
Het aantal kringen hangt af van het aantal ruimtes en het vloeroppervlak. Grofweg krijgt elke kamer een eigen kring, en een grote ruimte soms twee, omdat een enkele kring niet te lang mag worden. Als vuistregel houd je een kring op maximaal ongeveer 80 tot 100 meter bij 16 millimeter buis, anders wordt de weerstand te hoog en krijg je het einde niet meer warm. Een verdeler is er in uitvoeringen van twee tot wel twaalf of meer aansluitingen. Tel je ruimtes en de benodigde kringen, dan weet je hoeveel aansluitingen je verdeler moet hebben.
Waar je de verdeler plaatst
De plek van de verdeler bepaalt mede hoe lang je kringen worden. Je plaatst hem daarom zo centraal mogelijk in de woning of per bouwlaag, zodat de kringen naar alle kamers ongeveer even lang zijn en geen enkele te lang wordt. Kies een bereikbare plek, bijvoorbeeld in een meterkast, een kast of een berging, want je moet erbij kunnen om te ontluchten, in te regelen en bij te stellen. In de praktijk zie ik dat een verdeler weggewerkt achter een dichtgetimmerde wand later veel gedoe geeft, juist omdat je er dan niet meer bij kunt.
Van het gas af, maar hoe bij jóuw woning?
De verstandige route verschilt per woning: eerst de schil, dan de afgifte, dan de bron. In een onafhankelijk energieadvies zetten we jouw stappenplan op papier.
Vraag je energieadvies aan · €250Veelgestelde vragen
Heb ik altijd een menggroep nodig?
Nee. Levert je warmtebron het water al op vloerverwarmingtemperatuur, zoals een warmtepomp vaak doet, dan voed je de verdeler rechtstreeks en heb je geen menggroep nodig. Bij een hete bron zoals een cv-ketel is een menggroep wel nodig om de temperatuur terug te brengen.
Kan ik later een kring bijzetten op mijn verdeler?
Alleen als je verdeler nog een vrije aansluiting heeft en je fysiek een buis naar die ruimte kunt leggen. Denk je aan later uitbreiden, kies dan bij de aanleg bewust een verdeler met een aansluiting of twee reserve.
Waar plaats je de verdeler het beste?
Zo centraal mogelijk ten opzichte van de kringen, zodat de leidinglengtes een beetje gelijk blijven. Verder op een plek waar je erbij kunt, want je moet er af en toe aan meten en ontluchten. Een meterkast, bijkeuken of kast onder de trap werkt goed; achter een ingebouwde wand die dicht moet, werkt niet.
De complete van-het-gas-af-checklist
In tien punten zet je de juiste stappen om je woning van het gas af te halen, in de volgorde die het meeste oplevert. Laat je e-mail achter, dan sturen we de checklist toe.